Bugün 26 Haziran 2017 - Pazartesi
Spor Haberleri
Seri İlanlar
İhale İlanları
Foto Galeri
Video Galeri
Doç. Dr. Nevin Çelik
Doç. Dr. Nevin Çelik
nevincelik23@gmail.com
TÜRKİYE’NİN DOĞALGAZ SORUNU
22 Aralık 2015 18:22

Bugüne kadar sizlerle paylaştığım yazılarımda, aslında Makina Mühendisliği Enerji Anabilim Dalı öğretim üyesi olmama rağmen, mesleki olmayan konulara değindim hep. Bugün, Türkiye gündemini sıkça meşgul etmesi hasebiyle, sizlerle mesleki olarak yakından takip ettiğim önemli bir konuyu; doğalgaz konusunu tartışmak  istiyorum.

Türkiye’nin son günlerde Rusya’yla yaşadığı kriz ve akabinde Rusyanın birçok ürünün ticaretini durdurması, acaba doğalgaz ticaretinde de sorun çıkar mı kaygısını beraberinde getirdi. Kış mevsiminde olmamız ve başta ısınmada ve sanayiide enerji ihtiyacımızı çoğunlukla doğalgaz ile karşılıyor olmamız, milletçe içimizde haklı bir huzursuzluk doğurdu. Peki, Türkiye’nin doğalgaz politikası ve ticareti nasıldır?  Rezervleri var mıdır, Rusya dışında alternatif satıcılar hangi ülkelerdir? Bu konuya Fırat Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü, Enerji ABD öğretim üyesi değerli hocam Prof.Dr. Yaşar Biçer’in ders notlarından, Elazığ AKSA Doğalgaz ve BOTAŞ notlarından ayrıca Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı raporlarından alıntılarla cevap vermeye çalışacağım:

Evvela, doğalgazın ne olduğunu hatırlatarak başlayayım. Doğalgaz içinde hafif moleküler ağırlıklı hidrokarbonlar ihtiva eden bir gazdır. Büyük oranda metan, az oranda etan, propan ve bütan ihtiva eder.  Renksiz, kokusuz, yüksek kalorili, ucuz, sürekli, havayı kirletmeyen bir gaz yakıttır.

Bugün, dünyadaki doğalgaz rezervlerinin 100 trilyon m3 olduğu tahmin edilmektedir. Yakın komşularımızdan Rusya, İran ve Irak'ta doğalgaz rezervleri bulunmaktadır. Yaklaşık bir tahminle dünya doğalgaz rezervinin %42'sinin Rusya'da olduğunu söyleyebiliriz. İran, Basra Körfezi, Kuzey Denizi, Norveç İngiltere, Hollanda, ABD, Orta Amerika, Kanada, Nijerya, Endonezya, Kuzey Afrika ve Türki Cumhuriyetlerde de önemli miktarlarda doğalgaz rezervleri bulunmaktadır.

Günümüzde doğalgazın dünyada tahmin edilen rezerv miktarının henüz %14-15'i gibi az bir bölümüne erişilmiş ve işletilebilmiştir. Doğalgazın işletilebilen bu küçük bölümünün bile dünya tüketimine 70 yıl kadar yeteceği vurgulanmaktadır. Mevcut rezerv/ üretim trendine göre dünya doğalgaz rezervleri için öngörülen ömür yaklaşık olarak 75 yıldır.

Türkiye’de şimdiye kadar büyük doğalgaz rezervine rastlanmamıştır. Türkiye doğalgaz rezervi 2013 yılında 6.16 milyar m3 olarak kaydedilmiştir. Yeni keşifler yapılmadığı takdirde, bugünkü durumda, kalan üretilebilir doğalgaz rezervinin yaklaşık 10 yıllık ömrü bulunuyor.

Doğalgazın Türkiye’ye gelişi iki yolla gerçekleşmektedir; boru hattı ile ve sıvılaştırılmış halde tankerlerle. Mavi akım boru hattı ile Rusya doğalgazı ülkemize taşınmaktadır. Mavi akım hattı 1200 kilometre uzunluğundadır. Boru hattının yaklaşık 380 kilometresi Karadeniz’in altından geçmektedir. Deniz altındaki boru hattı, 2 bin 140 metre derinlikle yeryüzünün en derindeki boru hattıdır. Yıllık 16 milyar m3 kapasiteli boru hattından Türkiye, 2002 yılı sonundan bu yana gaz almaktadır. Mavi Akım projesi, Ankara ile Moskova arasında 1997 yılında imzalanan anlaşmaya göre, 25 yıl süreyle, Türkiye’nin Rusya’dan yılda 16 milyar m3 doğalgaz satın almasını öngörüyor.

İkinci doğal gaz taşıma yolu sıvılaştırılmış gazın tankerle taşınmasıdır.  Doğalgaz sıvılaştırılmış halde tankerlerle Cezayir ve İran'dan gelmektedir. Türkiye'de, diğer bazı doğalgaz ithal eden ülkeler gibi doğalgaz arz kaynaklarının çeşitlendirilmesi, arz güvenliğinin ve arz esnekliğinin arttırılması için, hem baz yük tesisi olarak çalıştırmak hem de ihtiyaç duyulduğunda pik düşürücü olarak devreye sokulmak üzere, Marmara Ereğlisi'nde Sıvılaştırılmış Doğalgaz İthal Terminali yapılmıştır.  1994 yılında işletmeye alınan terminalin sürekli enjeksiyon kapasitesi 685 bin m3/saattir. Ayrıca İzmir Aliağa’da bulunan diğer bir terminal her biri 140 bin m3 kapasiteli 2 tanktan oluşmaktadır.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı verilerine göre, 2014 yılında Türkiye ithal ettiği doğalgazın %58'ini Rusya'dan temin etmiştir. Rusya'yı %19 ile İran, %9'ar pay ile Azerbaycan ve Cezayir, %3 ile Nijerya takip etmiştir. Doğalgazın %2'si ise spot piyasalardan temin edilmiştir. Türkiye'nin doğalgazda ithalat oranı %98.5’dur, yani neredeyse tüm ihtiyaç ithalatla karşılanıyor. Türkiye, 2012 yılında 45.24 milyar m3 doğalgaz tüketirken, bu rakamın sadece %1.47'si (664.4 milyon m3) ülke içi üretim ile karşılanmıştır. Tüketilen doğalgazın yaklaşık %45'i elektrik üretimi için kullanılmış, bunu ısınma takip etmiştir.

Bu kısa bilgilerin gündemdeki olayları yorumlamanızda yardımcı olmasını ümit ederim. Savaşsız, krizsiz, sıkıntısız yarınlar diler, bu vesileyle yaklaşan yeni yılınızı kutlarım. Ata’nın büyük sözüyle veda ediyorum sizlere; YURTTA BARIŞ, DÜNYADA BARIŞ!

 

 

 

BU YAZIYI PAYLAŞIN!
Facebook'ta Paylaş Twitter'da Paylaş Digg'de Paylaş Del.icio.us'ta Paylaş Google'da Paylaş Yahoo'da Paylaş Technorati'de Paylaş
Yorum Yaz
Adınız Soyadınız
Yorumunuz
Yorumu Doğrula

Yorumlar
16 Haziran 2017 14:41
695 kez okundu
21 Mart 2017 15:09
2715 kez okundu
01 Ocak 2017 21:46
2660 kez okundu
08 Aralık 2016 14:38
1548 kez okundu
10 Kasım 2016 15:11
2488 kez okundu
21 Ağustos 2016 10:11
2966 kez okundu
02 Ağustos 2016 15:22
3855 kez okundu
25 Mart 2016 18:10
4636 kez okundu
22 Şubat 2016 12:40
4042 kez okundu
22 Aralık 2015 18:22
4434 kez okundu
11 Kasım 2015 12:15
5276 kez okundu
11 Ekim 2015 18:48
4037 kez okundu
Günışığı Android Uygulaması
ELAZIGELAZIG
Ulu Cami’nin eğriliği tescillendi
6112 kez görüntülendi
Elazığ'da bisiklet yarışı
24089 kez görüntülendi
Sivasspor Maçı
50792 kez görüntülendi
Fenerbahçe Maçı
62739 kez görüntülendi
Sıra
Takım
O
G
M
P
1
SİVASSPOR
34
17
6
62
2
YENİ MALATYASPOR
34
18
9
61
3
ESKİŞEHİRSPOR
34
16
7
56
4
BOLUSPOR
34
16
12
54
5
GÖZTEPE A.Ş
34
15
11
53
6
GİRESUNSPOR
34
15
11
53
7
ALTINORDU
34
14
9
53
8
ÜMRANİYESPOR
34
12
10
48
9
BALIKESİRSPOR
34
10
12
42
10
ELAZIĞSPOR
34
12
11
41
Günışığı Gazetesi - Yeni Medya Gazetecilik Basın Yayın Ltd. Şti. Tüm Hakları Saklıdır © 2005-2013