80 YIL ÖNCESİ


 80 YIL ÖNCESİ

 

Son yıllarda gündeme gelen ve hala devam eden Türkiye’nin yerli otomobil üretme konusundaki tartışmaların yaşandığı bir ortamda sizleri yıllar öncesine götürmek istiyorum.

 

1.                Dünya Savaşı sonrası içinde bulunduğumuz durum, ülkemizin işgali, daha sonra da başlatılan onurlu ve destanımsı Kurtuluş Savaşı’ndan sonra devletimiz çok büyük maddi sıkıntılarla karşı karşıya kalmıştır.

 

Büyüklerimiz devletimizin zorunlu ihtiyaçlarının karşılanması için elinden gelen yardım ve fedakârlığı Kurtuluş Savaşı’ndan sonra da devam ettirmiştir.

 

Türkiye’nin uçak fabrikasının bulunmadığı ve devlet bütçesinin sınırlı olduğu bir ortamda 1932 Yılında başlatılan bir kampanya ile uçak ihtiyacının karşılanması amaçlanmıştır. Halktan ve zengin iş adamlarından bağışlar toplanmıştır.

 

Bağış toplamak için gidilen kişilerden birisi de Türk Cumhuriyet tarihinin ilk girişimci iş adamlarından birisi olan Nuri DEMİRAĞ’DIR.

 

Nuri DEMİRAĞ;

 

- Türkiye Cumhuriyetinin ilk girişimci iş adamlarından birisidir.

 

- Devlet Demiryollarının inşaatının ilk müteahhitlerindendir.

 

-  İlk Türk sigara kâğıdını yapan kişidir.

 

Yardım istemek için giden insanlara “Benden bu millet için bir şey istiyorsanız en mükemmelini istemelisiniz. Madem ki millet uçaksız yaşayamaz öyleyse bu yaşam vasıtasını başkalarının lütfundan beklemeyiniz. Ben uçak fabrikasını yapmaya talibim” diyen Nuri DEMİRAĞ, en zengin kişinin 5.000 TL verdiği bağışa karşılık Devlete 120.000 TL bağışta bulunuyor.

 

- 1931 yılında İstanbul Boğazı’na köprü inşası projesini başlatmıştır. Proje çalışmaları tamamlanmış, tüm hazırlıklar bitirilmiş, 1934 yılında Cumhurbaşkanı Atatürk’e sunulmuştur.

 

Atatürk tarafından çok beğenilen projeye hükümet onay vermemiştir.

 

DEMİRAĞ 1936 yılında uçak fabrikası kurma girişimine başlamıştır. Beşiktaş’ta fabrika bina yeri alınmış ve Çekoslovakya’dan mühendisler getirttirilerek çalışmalara başlanmıştır.

 

Uçakları kullanacak Türk pilotlarının yetişmesi için Gök Okulu kurulmuştur. Bu okul 1943 yılına kadar 290 pilot yetiştirmiştir.

 

Bugünkü Atatürk Havalimanı’nın bulunduğu yerde o günkü standartlara göre bir uçak pisti yaptırmıştır.

 

Beşiktaş’ta uçak fabrikasında üretilecek uçak ve planörlerin planını Türkiye’nin ilk uçak mühendislerinden Selahattin Reşit ALAN çizmiştir.

 

1936’da ilk tek motorlu uçak üretilmiştir. Bu uçağa Nu.D-36 adı verilmiştir.

 

1938’de Nu.D-38 adlı çift motorlu 6 kişilik yolcu uçağı yapılmıştır. Bu uçak dünya havacılığı tarafından yolcu uçakları sınıflamasında A sınıfına alınmıştır.

 

Türk Hava Kurumu 1938 yılında ilk uçak siparişini vermiştir.

 

Nuri DEMİRAĞ uçakların yanında 1939 yılında Türkiye’nin ilk yerli paraşüt üretimini başlatmıştır.

 

Çalışmaları her gün geliştirilerek o günkü şartlarda teknoloji kullanılarak 1941 yılında tamamen Türk yapımı bir uçak ile Nuri DEMİRAĞ’IN da içinde bulunduğu uçakla İstanbul’dan Divri’ye uçuş gerçekleştirilmiştir.

 

Nuri DEMİRAĞ’IN bu çabası ve mücadelesi bir takım kişi ve kuruluşları rahatsız etmiştir. Bir takım zorluklar çıkarılmaya başlanmıştır.

 

Eskişehir’deki bir test uçuşunda meydana gelen kaza sonrası Türk Hava Kurumu siparişleri iptal etmiş, İspanya, Irak ve İran’dan almış olduğu siparişleri engellenmiş, bir takım yasal gerekçelerle tedbirler koyulmuş ve uçak üretimi durdurulmuştur.

 

Açmış olduğu davalar da sonuçsuz kalmıştır. Sonra da uçak fabrikası kapanmıştır.

 

Yaşamış olduğu bu sıkıntılar sonucu Türkiye’deki adalet kavramının gelişmesi ve tek partili yönetim anlayışının değiştirilerek çok partili demokratik düzen getirilmesi amacı ile 1945 yılında Türkiye’nin ilk muhalefet partisi olan Milli Kalkınma Partisi’ni kurmuştur.

 

Siyasi hayatını Demokrat Parti Sivas Milletvekili olarak devam ettirmiş, çölleşme, tarım ve hayvancılık, enerji, barajlar, köprüler, limanlar konusunda ciddi çalışmalar yapmıştır.

 

Rahmetli Nuri DEMİRAĞ’IN hayatı boyunca sergilemiş olduğu üretme ve ülke ekonomisine yönelik davranışları örnek alınması gereken, takdire şayan bir mücadeledir.

 

Aradan 80 yıla yakın bir süre geçtikten sonra dahi bizler hala yerli otomobil üretimi konusunda tartışmalar yaşamaktayız.

 

Günümüz teknolojisi, sahip olunan imkânlar göz önüne alındığında her alanda üreten, yeniliklere açık girişimcilerin ülke ekonomilerine neler kattığını görmekteyiz.

 

Gerek bilgisayar ve yazılım konularında gerekse iletişim ve telefon alanında yeni buluşlar ortaya koyan kişi ve kuruluşların bütçelerinin birçok ülkenin bütçelerinden daha fazla olduğu sabittir.

 

Asıl sorun üretmek mi, başkasının ürettiğini satmak mı?

 

Bu şehrimiz ve ülkemiz için de ciddi bir şekilde üzerinde düşünülmesi gereken bir konudur. Şehrimiz açısından baktığımızda üretimin durduğu veya yavaşladığı süreçte ciddi ekonomik sıkıntılarla ve birtakım sorunlarla karşı karşıya kalmaktayız.

 

Daha güzel yarınlar ve refah düzeyi için hangi konuda olursa olsun bence üreten insan ve kuruluşlara destek verip onların önünü açmalıyız.

 

Sizce…

YAZIYI PAYLAŞ!

YAZARIN SON 5 YAZISI
23Eyl

Fuara dair

18Eyl

Şiddet Her Yerde

16Eyl

Siyasetteki Kast Sistemi

09Eyl

Kamuda Tassaruf Dönemi  

01Eyl

Altın Ovalılar Derneği

  • Ana Sayfa
  • Günışığı Gazetesi web sitesi, BETA aşamasındadır. Çok yakında tüm özellikleri ile sitemizi kullanabileceksiniz. Beta sürümde sadece haber ve köşe yazıları gibi içerik modülleri aktif edilmiştir.