EVLİYA ÇELEBİ VE SEYAHAT!


Tarih yapraklarını itina ile çeviriyoruz…

19 Ağustos 1630 tarihi…

“Evliya Çelebi 50 yıl sürecek seyahatlerine başlıyor”

Evliya Çelebi’nin, 1611 tarihinde İstanbul’da başlayan,

Her faniye nasip olmayacak bir zenginlikte ki, ‘hayat yolculuğu’

1682 tarihinde Mısır’da noktalanacaktır.

71 yıllık hayatının, “50 yılı...” seyahatlerle geçmiştir.

17. yy Osmanlı’nın yükseliş dönemidir…

Evliya Çelebi, Bağdat Fatihi 4. Murat ile karşılaşma anını şöyle anlatırlar;

“Kendileri burçtan doğan güneş gibi haremin kapısında belirdi,

Her yanım titriyordu. Ancak çok şükür,

O an hatırıma onu öven birkaç beyit geldi de söyledim”

***                       ***

TARİHTE İZ BIRAKAN SEYYAHLAR

Tarihte iz bırakan birçok ünlü seyyahlar vardır.

Seyyahlar aynı zamanda, “kâşifler” olarak da anılırlar.

Bizler, “yerküresini” ilk defa onlarla;

Onların bıraktığı ‘eserlerle’ tanımaya başladık.

Bunlar arasında, “Amerikan Vespucci,  Kristof Kolomb,  Vasco de Gama,

İbn-i Batuta,  El İdrisi, Marco Polo, Evliya Çelebi, Ferdinand Macellan”

Apollo 11. Uzay aracıyla, Ay’a ilk giden insan olarak da bilinen,

Neil Armstrong (20 Temmuz 1969)’u da, “bir gezginci” olarak ifade edebiliriz.

O’nun bu anı, “Ay’da yürüyüşünü”  dile getiren güzel bir sözü vardır;

“İnsan için küçük,  ama insanlık için çok büyük bir adım” der.

***                       ***

“SEYAHAT EDİN SIHHAT BULURSUNUZ”

Evliya Çelebi bir gün rüyasında, dili sürçer;

“Şefaat Ya Resülullah” diyeceği yerde,,

“Seyahat Ya Resülullah” diye nida eder.

O nidası, ‘kabul’ görür…

Osmanlı Coğrafyasını bir baştan öte başa dolaşır…

“10 Ciltlik bir Eser…” meydana getirir.

Eserinin adına da, “Seyahatname” ismini verirler.

Kur’an da, “seyahat” ile ilgili birçok ayetler vardır.

“De ki; Yeryüzünü dolaşın…” (Ankebut, 20. Ayet)

Sıklıkla, “insan bir yolcudur” ifadesini kullanırız.

Ayet ne buyuruyor, “…bütün yolculuklar O’nda nihayet bulur” (Maide, 18)

Yeryüzünü, “rızık aramak” için dolaşacağız…

Yeryüzünü,  “bizlerden önce yaşanmış medeniyetleri”

Ve “onların akıbetlerini” öğrenmek ve ‘dersler’ almak için dolaşacağız…

“Sizi karada ve denizde gezdiren O’dur” (Yunus, 22)

Seyyahlar için iki gezi yolu olduğunu Kur’an haber veriyor;

“Karalar ve Denizler…”

Gerçekten de, “karalar ve denizler” seyyahlar için,

Bir ömrü dolduran yolların başlangıcı sayılırlar.

***                                       ***

Evliya Çelebi’de, “yalın ve duru” anlaşılır bir anlatım vardır.

Savaşlara katıldı, “savaşlarla birlikte” o yerleri kaleme aldı!

Onun eserinde, “17. yy’ın genel fotoğrafını” görebiliyoruz.

Anlatımda, “kendi üslubu” vardır.

Gittiği ve gezdiği bütün yerlerde, “çelebice” esprili bir gözlem vardır.

Kâh, coğrafya dile gelecektir…

Kâh, tarih konuşacaktır…

Kâh,  o yörelerin halkının içindeymişsiniz gibi;

“17. yy’larda zamanı anılarıyla yaşamak”

***                       ***

NAVARİN KATLİAMI!

19 Ağustos 1821 tarihi…

“Navarin Katliamı.” Mora İsyanı sırasında,

Navarin şehrini ele geçiren Yunanlılar 3 bin Türk’ü öldürdüler”

1821 tarihi, Yunanistan’ın bağımsızlığını kazandığı; yıldır!

O yıllar, Müslüman Türkler için, “azap yıllarıdır!”

Yunanlılar, asırlarca “adalet” gördüğü,

Kendilerine yıllarca, “şefkat ve merhamet kanatlarını indiren”

Bir millete, “bir dizi katliamlarda” bulunacaklardı!

“Navarin Katliamı” öfkenin kabarması hali!

Bağımsızlık naraları içerisinde,

“şiddetin panayırıdır!”

Yunanlılar, aynı ‘barbarlığını’ Anadolu’yu işgal yıllarında gösterdiler.

Aynı acımasızlığı, “Yavru Vatan Kıbrıs’ta” da yaşadık!

Son iki asırda meydana gelen ‘tarihi olaylar zinciri’

Gerek Yunanlılar,

Ve gerekse, Ermeniler, “güven duvarlarını” yıkmışlardır!

Onunla da kalmayıp, “tarihi ters-yüz etmeyi” başarmışlardır.

YAZIYI PAYLAŞ!

YAZARIN SON 5 YAZISI
18Ekm

Ahilik ve fütüvvet!

17Ekm

Bir taş ne ki demeyin?

16Ekm

Dil o kadar önemli ki?

15Ekm

Dil ve yürek!

14Ekm

Anadolu’yu Gezmek

  • Ana Sayfa
  • Günışığı Gazetesi web sitesi, BETA aşamasındadır. Çok yakında tüm özellikleri ile sitemizi kullanabileceksiniz. Beta sürümde sadece haber ve köşe yazıları gibi içerik modülleri aktif edilmiştir.