YEREL BASININ ÖNCÜLERİ


Bizde, “basın tarihinin mazisi…” o kadar eski değildir!

Ama onun gelişim çizgisini iyi bilmeliyiz.

Basın tarihi ile ‘matbaa tarihini…’ birlikte değerlendirmeliyiz

Tarihi yolculuğuna birlikte başlamışlardır.

“Baskı Makinesinin mucidi…” Uygur Türkleridir!

9. yy’da Uygur Türkleri ilk defa, ‘tahtadan harfler…’ kullanmışlar.

Uygurların bu baskı teknolojisini,

1240’lı yıllarda Moğollar, ‘işgal ettikleri…’ Almanya’ya götürürler.

İşte, tarihçiler “Johann Gutenberg’in geliştirdiği baskı makinesiyle;

Uygurların kullandığı baskı makinesi arasında bağ kurarlar”

*** **

Johann Gutenberg ilk eserini 1440 tarihinde basar!

Bu tarih, Avrupa’nın ‘değişim…’ tarihidir.

Matbaa kısa sürede, Avrupa’da ‘yaygınlaşır…’

Ortaçağ karanlığından 18. yy’ın “Aydınlık Çağına” bir yürüyüş başlar!

Avrupa’da, “Rönesans” ve “Reform” hareketleri olurken;

Osmanlı Devleti, ‘matbaaya kapılarını…’ 18. yy’a kadar kapatacaktır.

Ancak, Matbaa; “Lale Devrinde…” 1727 tarihlerinde,

“Devletin teşvikleriyle…” gelebilecektir!

1729-1800 yılları arasında, ‘müteferrika matbaasında…’

Basılan kitap sayısı sadece, “45’tir…”

*** ***

Hal böyle iken, Osmanlı Coğrafyasında yaşamakta olan azınlıklardan;

Yahudiler, 1493 tarihinde…

Ermeniler, 1567 tarihinde…

Rumlar, 1627 tarihinde… Matbaayı getirecekler;

Ve 1729 yılına gelindiğinde; Azınlıkların Osmanlı Coğrafyasında,

Kullandıkları, ‘matbaa tesisi sayısı, 40’lara…’ ulaşmış bulunuyor.

*** ***

Bizde, ilk gazete de, “devletin öncülüğünde…” çıkarılacaktır!

Sivil bir anlayış yoktur!

“11 Kasım 1831 tarihinde…” 11. Mahmut’un öncülüğünde;

“Takvim’i Vakayi…” yayın hayatına başlar.

Ne olursa olsun, “bir gazetenin çıkarılması…” oldukça önemlidir.

İlk, “Fikir Gazetesi…” Tercüman-ı Ahval’dir.

“21 Ekim 1860 tarihinde…” yayın hayatına başlayacaktır.

*** ***

1860 yılı, basın tarihimizde “dönüm noktasıdır…”

“7 Kasım 1964’te çıkarılan Vilayet Nizamnamesi…”

Osmanlı Devletinde, ‘vilayet sistemine geçiş…’

Ve bütün vilayetlerde, ‘gazete çıkarılmasına…’ öncülük etmiştir.

Bu yasadan sonra, “vilayetlerde basımevi…” kurulmuştur.

Bu basımevleri, bu ülkeyi ‘geleceğe…’ taşıyacaktır.

*** ***

Hangi İllerde Vilayet Matbaaları kurulmuştur?

“Beyrut, Tuna, Şam, Trablusgarp, Halep, Mamurat-ül Aziz,

Girit, Edirne, İşkodra, Yanya, Diyarbakır, Bursa,

Konya, Selanik, Trabzon, Bağdat, Prizren, Kastamonu,

Adana, Yemen, Manastır, Ankara, İzmir, Hersek, Pristina,

Üsküp, Kosova, Sivas, Rodos, Musul, Kudüs, Hicaz…”

*** ***

Vilayet Matbaaları, “yerel basının da öncüleridir…”

Fikri hareketleri besleyen de, o dönemin basını olmuştur!

Gün gelecek, “milli mücadelenin…”

“yerel basınla…” birlikte, kaleleri oluşacaktır!

Bu bir takdiri ilahidir…

İstanbul’da yayınlanan; “yeni gün, İleri, Akşam ve Vakit Gazeteleri!”

Her birisinin, ‘gazi’ veya ‘cihangir’ diyebilirsiniz!

*** ***

Vilayet Matbaaları, Anadolu Basınına ‘öncülük…’ edecektir.

Tarihi, ‘rehberlik…’ görevini yerine getirecekler!

İlk defa, “millet” “vatan” “bayrak” ezan” “dil” ve “kültür” kavramları;

“Yerel Basınımızda…” sıklıkla kullanılacaktır.

Büyük bir, “dirilişin de…” öncülüğünü yapacaklar!

*** ***

Milli Mücadele yıllarına gelindiğinde;

“Yerel Basın…” milli şuurun kümelendiği okullar görevini üstlenirler

Atatürk, ‘yerel basınla…’ yakından ilgilenir.

Sivas’ta yayınlanan, “İrade-i Milliye…”

Ankara’da yayınlanan, “Hâkimiyeti Milliye…” isimlerini bizatihi kendisi verir!

“Anadolu Ajansı” başta olmak üzere bu gazetelerin de, ‘isim babasıdır’

Atatürk, Vakit Gazetesinde; “Asım Us…” mahlasıyla, ‘başmakale’ yazacaklar;

Bu yazılarında, “Hatay…” konusu etraflıca irdelenecektir.

İlk defa, “25 Mayıs 1935 tarihinde…” Basın Kurultayını gerçekleştirecekler!

O kurultayın amacı, “yerel basının gelişmesidir…”

*** ***

Sütunumuz dar olduğu için yazımı kısa kesmek durumundayım;

Türkiye’ye, ilk matbaanın gelişinden itibaren tutunuzda;

İlk Gazete’nin çıkarılmasına kadar…

Siyası İktidarların ‘destekleri…’ olmuştur!

Cumhuriyet Yönetimleri, “milli mücadele yıllarında…”

Yerel Basının önemini kavramışlardır!

“Demokrasi Kültürünün…” Yerel Basınla gelişeceği inancını da,

Sıklıkla vurgulamışlardır…

*** ***

Günümüze geliyoruz, 2016 yılının Türkiye’sine…

Günümüz Türkiye’sinde, “iletişim teknolojilerinin…”

İnsan aklına durgunluk verecek ölçülerde geliştiğine tanıklık etmekteyiz.

Geliniz, ‘batı standartlarında! Yerel basınımızı nasıl güçlendirebiliriz?

Kaynaklarını nasıl artırabiliriz, soruları üzerinde konuşalım!

Bütün imkânlarıyla/ kaynaklarıyla birlikte ‘masaya…’ yatıralım!

Türkiye’de, ‘değişimi…’ en iyi şekilde yorumlayacak olan da,

Bu milletin, ‘sesi ve soluğu olmaya…’ namzette yine yerel basınımızdır.

 

YAZIYI PAYLAŞ!

YAZARIN SON 5 YAZISI
20Eyl
19Eyl

Ağın’da Buluşalım

18Eyl

Şiirlerimden Bir Demet

17Eyl

Tarih Kavramı

16Eyl
  • Ana Sayfa
  • Günışığı Gazetesi web sitesi, BETA aşamasındadır. Çok yakında tüm özellikleri ile sitemizi kullanabileceksiniz. Beta sürümde sadece haber ve köşe yazıları gibi içerik modülleri aktif edilmiştir.